TCMB, Kasım ayı fiyat gelişmeleri raporunu yayımladı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Kasım ayı fiyat gelişmeleri raporunu yayımladı.
Özet
Tüketici fiyatları kasım ayında yüzde 0,87 oranında yükselmiş, yıllık enflasyon
1,80 puan düşüşle yüzde 31,07 olarak gerçekleşmiştir. Yıllık tüketici enflasyonundaki
gerilemeyi gıda fiyatları sürüklerken, gıda dışında kalan tüketici fiyatlarında
yıllık enflasyon görece yatay seyretmiştir. Son aylarda olumsuz seyreden
gıda fiyatlarında kasım ayında gözlenen düşüşte işlenmemiş gıda alt grubu belirleyici
olmuştur. İşlenmemiş gıda fiyatları sebze ürünleri öncülüğünde önemli
oranda gerilerken, işlenmiş gıdada aylık fiyat artışı yavaşlamıştır. Mevsimsel
etkilerden arındırıldığında hizmet enflasyonunda yatay seyir devam etmiştir. Temel
mal grubu aylık fiyat artışı kasım ayında görece ılımlı seyretmiştir. Enerji
fiyatları ise bu dönemde akaryakıt kalemine bağlı olarak bir miktar yükselmiştir.
Kasım ayında, üretici fiyatları aylık artışı yüzde 0,84 ile yavaşlamaya devam
etmiş, yıllık enflasyonu ise 0,23 puan artarak yüzde 27,23 olmuştur. Bu görünüm
altında, enflasyonun ana eğilimi eylül ayındaki artıştan sonra kasım ayında
mayıs seviyesine gerilemiştir.

Değerlendirmeler
Kasım ayında tüketici fiyatları yüzde 0,87 oranında yükselmiş ve yıllık enflasyon
1,80 puan azalarak yüzde 31,07 seviyesinde gerçekleşmiştir (Grafik 1). B endeksinin
yıllık değişim oranı 0,35 puan düşerek yüzde 32,17'ye gerilerken, C endeksinin
yıllık değişim oranı 0,40 puan azalışla yüzde 31,65 olmuştur (Tablo 1).

Yıllık tüketici enflasyonuna katkılar incelendiğinde, gıda ve alkolsüz içecekler,
temel mallar ve hizmet gruplarının katkıları bir önceki aya kıyasla sırasıyla
1,61, 0,20 ve 0,17 puan azalırken, alkol tütün ve altın ile enerji gruplarının
katkıları sırasıyla 0,10 ve 0,08 puan artmıştır.

Mevsimsellikten arındırılmış verilerle, tüketici fiyatlarının aylık artışı bir önceki
aya kıyasla zayıflamıştır. Diğer taraftan, gıda hariç bakıldığında tüketici
enflasyonu bir miktar yükselmiştir (Grafik 2). Aylık enflasyon, B endeksinde
bir önceki aya kıyasla yatay seyrederken, C endeksinde artmıştır (Grafik 3). Fiyat
artışları B endeksini oluşturan gruplardan işlenmiş gıdada yavaşlarken, hizmet
sektöründe yatay seyretmiş, temel mallarda ise bir miktar artış kaydetmiştir
(Grafik 4). TCMB bünyesinde takip edilen göstergeler, enflasyonun ana eğiliminin
eylül ayındaki artıştan sonra kasım ayında mayıs seviyesine gerilediğine işaret
etmektedir (Grafik 5). Ana eğilim üç aylık ortalamalar bazında ise belirgin
bir değişim sergilememektedir.

Hizmet fiyatları kasım ayında yüzde 1,46 oranında artmış, grup yıllık enflasyonu
0,23 puan azalarak yüzde 44,21 olmuştur. Mevsimsellikten arındırılmış veriler,
hizmet enflasyonunda aylık bazda son dönemde gözlenen yatay seyrin devam ettiğine
işaret etmiştir. Bu dönemde, yıllık enflasyon kira ile haberleşme hizmetlerinde
azalırken diğer gruplarda artmıştır (Grafik 7). Kira enflasyonu aylık bazda
yüzde 2,49 ile güç kaybetmeye devam etmiş, grup yıllık enflasyonu yüzde 63,59'a
gerilemiştir. Ulaştırma alt grubunda fiyatlar yüzde 1,69 oranında artmış, bu
grupta yıllık enflasyon yüzde 43,24'e yükselmiştir. Bu gelişmede, hava yoluyla
yolcu taşımacılığı kalemindeki fiyat artışının etkisi öne çıkmıştır. Haberleşme
alt grubu aylık fiyat artışında (yüzde 1,51) telefonla yapılan görüşme ile internet
ücretlerindeki yükselişler etkili olmuştur. Lokanta-otellerde ise aylık
enflasyon otel ücretlerindeki gerilemeyle yüzde 0,89'a yavaşlamıştır. Diğer hizmetler
alt grubunda fiyatlar yüzde 1,06 ile görece ılımlı seyretmiş, paket turlar
hac hizmeti fiyatlarına istinaden artmıştır.

Kasım ayında temel mal grubu fiyatları yüzde 0,92 oranında yükselirken, grup yıllık
enflasyonu 0,61 puan azalarak yüzde 18,62 olmuştur. Yıllık enflasyon giyim
ve ayakkabı grubunda bir miktar artmış, dayanıklı mal ile diğer temel mallar alt
gruplarında azalmıştır (Grafik 8). Dayanıklı tüketim mallarında aylık fiyat artışı
yüzde 0,99 ile bir önceki aya benzer bir oranda gerçekleşmiştir. Bu dönemde,
otomobil, mobilya ve beyaz eşya fiyatları sırasıyla yüzde 1,13, 0,97 ve 0,79
oranında yükselmiştir. Elektrikli ve elektriksiz aletlerde ise fiyat artışları
daha sınırlı gerçekleşmiştir. Diğer temel mallar alt grubunda aylık enflasyon
oranı yüzde 1,01 ile son iki aya kıyasla bir miktar artış göstermiştir.

Enerji fiyatları kasım ayında yüzde 1,86 oranında yükselmiş, grup yıllık enflasyonu
1,41 puan artarak yüzde 36,05 olmuştur (Grafik 9). Bu gelişmede, temelde ham
petrol fiyat gelişmelerinden ayrışan motorin ürün fiyatlarının sürüklediği akaryakıt
grubu fiyatları (yüzde 4,06) öne çıkmıştır. Bunun yanı sıra, katı yakıt
(yüzde 2,58) ve şebeke suyu (yüzde 1,66) fiyatlarında artışlar gözlenmiş, tüp
gaz fiyatları ise yatay seyretmiştir.

Kasım ayında tüketici enflasyonu üzerinde gıda fiyatlarının olumlu etkisi belirleyici
olmuştur. Gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatları kasım ayında yüzde 0,69
oranında azalmış, grup yıllık enflasyonu 7,43 puan düşüşle yüzde 27,44'e gerilemiştir
(Grafik 9). Yıllık enflasyon, işlenmemiş gıda alt grubunda 15,24 puanlık
belirgin düşüşle yüzde 19,42 olurken, işlenmiş gıda alt grubunda 0,10 puan
azalarak yüzde 34,61 olmuştur (Grafik 10). Aylık bazda, işlenmemiş gıda fiyatlarındaki
yüzde 3,33'lük azalışta sebze (yüzde -9,52), yumurta (yüzde -8,38) ve
beyaz et (yüzde -8,24) fiyatlarındaki gerilemeler etkili olmuştur. İşlenmiş gıda
grubu fiyatları ise bir önceki aya kıyasla yüzde 1,50 oranında artmış, et ürünleri
(yüzde 5,17) ile katı-sıvı yağlar (yüzde 4,22) fiyat artışları ile öne çıkan
kalemler olmuştur

Tütün ürünlerinde üretici firmalar tarafından gerçekleştirilen fiyat ayarlamasının
kasım ayına sarkan etkisiyle alkollü içecekler ve tütün ürünleri fiyatları yüzde
2,42 oranında yükselmiştir.

Yurt içi üretici fiyatları kasım ayında yüzde 0,84 artmış, yıllık enflasyon 0,23
puan yükselerek yüzde 27,23 olmuştur (Grafik 11 ve Tablo 2). Bu dönemde enerji
fiyatları (yüzde -0,48) gerilerken, sermaye (yüzde 1,54) ve ara malları (yüzde
1,27) fiyat artışları ile öne çıkmıştır (Grafik 12). Sektörel bazda incelendiğinde,
tütün ürünleri, metal cevherleri, rafine petrol ürünleri, bilgisayar ile
elektronik ve optik ürünler yüksek fiyat artışlarıyla dikkat çekmiştir.


Önemli Not: Bu haberde ilişkili internet sitesine link bulunmaktadır.
Kullanıcılarımızın habere erişmek için Manşet'in üst kısmında yer alan linki tıklamaları yeterlidir.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -