Basın Bülteni- Trend Micro, sahte görev teklifleriyle artan dijital dolandırıcılıklara karşı uyarıyor

Trend Micro'nun son küresel araştırması, iş ve görev dolandırıcılığının arka planını,
gerçek vakaları ve korunma yollarını ortaya koyuyor.

İş arayışı, özellikle ekonomik belirsizlik dönemlerinde milyonlarca insan için hem
umut hem de hayal kırıklığı kaynağı olabiliyor. Dijital dünyanın sunduğu fırsatlar,
ne yazık ki siber suçlular için de yaratıcılıklarını konuşturacakları yeni
alanlar açıyor. Son yıllarda, özellikle görev dolandırıcılığı (ya da literatürdeki
adıyla task scam) adı verilen yöntemle binlerce kişi ciddi mali kayıplara
uğradı. Trend Micro'nun son küresel araştırması, bu aldatıcı tuzağın arka
planını, gerçek vakaları ve korunma yollarını ortaya koyuyor.

Yeni Nesil Bir Dolandırıcılık: Görev Dolandırıcılığı Nedir?
Görev dolandırıcılıkları, kolay ve uzaktan çalışılabilecek işler vaat ederek insanları
kandıran, son derece sofistike bir siber dolandırıcılık yöntemidir. Bu yöntem
genellikle sosyal medya platformlarında ya da kısa mesaj servislerinde evden
çalışarak günde üç haneli kazanç, basit görevlerle ek gelir gibi cazip
başlıklarla başlar. Dolandırıcılar, meşru görünen sahte web siteleri üzerinden,
mağdura kolayca tamamlayabileceği görevler (örneğin sosyal medyada bir gönderiyi
beğenmek ya da bir ürüne yorum yapmak gibi) verir. Sürecin ilk aşamalarında
mağdura gerçekten küçük ödemeler yapılır veya ödendiği izlenimi verilir, böylece
güven inşa edilir ve mağdurun motivasyonu artırılır.

Ancak bu hikâyenin gerçek yüzü kısa süre sonra ortaya çıkar. Başarıyla tamamlanan
görevlerin ardından, mağdura daha yüksek gelir vadeden özel görevler sunulur.
Fakat bu görevlerin kilidini açmak veya bir sonraki ödeme için sistemde negatif
bakiye bahanesiyle para yatırılması istenir. Böylece, mağdurlar kendilerini
giderek artan bir mali yükün içinde bulur ve yatırdıkları parayı geri alamadıkları
gibi, süreç sonunda ciddi finansal kayıplar yaşarlar.

Dolandırıcılıkta Psikolojik ve Finansal Yıkım
Trend Micro'nun kapsamlı araştırması, bu tür dolandırıcılıkların yalnızca ekonomik
değil, ciddi psikolojik sonuçları da beraberinde getirdiğini ortaya koyuyor.
Birçok mağdur, dolandırıldığını fark etse bile, kaybettiklerini geri kazanmak
umuduyla tekrar tekrar ödeme yapmaya devam ediyor. Utanç, suçluluk, yalnızlık ve
güvensizlik duyguları, bu kişileri çoğu zaman sessiz kalmaya ve resmi makamlara
başvurmamaya itiyor.

Araştırmanın çarpıcı vakalarından biri, LinkedIn'de karşılaştığı sahte bir iş ilanı
üzerinden başvurduğu görevde tam 75.000 dolar kaybeden bir ABD'li. Daha dramatik
örneklerde bu miktarın 800.000 dolara kadar çıktığı vakalar var. Dolandırıcılar,
sahte web sitelerini gerçeğinden ayırt edilemeyecek kadar profesyonel hazırlıyor,
logolar, alan adları, şirket isimleri, hatta müşteri hizmetleriyle iletişimde
dahi kurumsal bir dil kullanıyorlar. Ödemeler ise genellikle kripto para
cüzdanları üzerinden talep edildiği için iz sürmek neredeyse imkânsız hale geliyor.

Dijital Ekosistemde Tehdidin Boyutu
Görev dolandırıcılıkları, günümüzün dijital ekosisteminde en hızlı büyüyen tehditlerden
biri olarak kabul ediliyor. ABD Federal Ticaret Komisyonu (FTC), 2024 yılında
iş ve görev dolandırıcılığı vakalarında kayda değer bir artış yaşandığını
açıkladı. Özellikle pandemi sonrası uzaktan çalışma modelinin yaygınlaşması ve
ek gelir arayışının artması, bu tür tuzakların potansiyel kurban havuzunu genişletiyor.
Saldırganlar sadece bireyleri değil, aynı zamanda küçük işletmeleri
ve hatta serbest çalışan (freelance) topluluklarını hedef alıyor. Yüksek işsizlik
oranları ve ekonomik baskı altındaki toplumlarda bu tür vakaların görülme sıklığı
çok daha yüksek.

Türkiye'de Durum ve Risk Faktörleri
Türkiye'de de özellikle gençler ve evden çalışmak isteyenler, sosyal medya ve mesajlaşma
uygulamalarında sıkça bu tür tekliflerle karşılaşıyor. Sahte iş teklifleri,
Türkçe hazırlanmış web siteleri ve yerel ödeme yöntemlerini taklit eden dolandırıcılar
giderek daha başarılı oluyor. Türk hukuk sistemi ve kolluk kuvvetleri, bu vakalara
karşı yasal mekanizmalar sunsa da, mağdurların büyük bölümü yaşadıkları utanç ve
ben de nasıl kandım duygusuyla şikâyette bulunmaktan kaçınıyor.

Burada dikkat çekici bir başka unsur da kripto para kullanımının artması. Türkiye'de
kripto para ve dijital ödeme sistemlerine yönelik ilgi, hem yatırım hem de
ödeme aracı olarak oldukça yüksek. Dolandırıcılar ise bu ilgiyi fırsata çeviriyor,
mağdurlardan ödemeleri kripto para cüzdanlarına göndermelerini istiyor, böylece
paranın takibi ve iadesi neredeyse imkânsız hale geliyor.

Trend Micro'dan Korunma Stratejileri
Araştırmaya göre iş ve görev dolandırıcılıklarının önlenmesinde bireysel farkındalık
kadar, teknoloji tabanlı çözümler de önemli bir rol oynuyor. Trend Micro,
ScamCheck gibi araçlarla kullanıcıların aldığı mesaj, e-posta ya da ziyaret ettiği
web sitelerini anlık olarak analiz edip olası dolandırıcılık vakalarını tespit
edebiliyor. Özellikle alan adı, şirket ismi, görsel ve metin analizlerine dayalı
yeni nesil algoritmalar sayesinde, sahte platformların hızla teşhis edilmesi
mümkün oluyor.

Ancak teknik önlemler tek başına yeterli değil. Kullanıcıların da temel bazı kuralları
benimsemesi şart:
- Tanımadığınız kişilerden veya kurumdan gelen iş tekliflerine ihtiyatla yaklaşın.
- Bir iş için sizden para, depozito ya da negatif bakiye adı altında ödeme isteniyorsa
mutlaka şüphe duyun.
- İlanın ve şirketin gerçekliğini bağımsız kaynaklardan kontrol edin, resmi web
sitesi, ticaret sicil kaydı gibi detayları sorgulayın.
- Ödemelerde, özellikle kripto para gibi geri alınması imkânsız yöntemlerden kaçının.
- Kamu kurumlarının, üniversitelerin ve medya kuruluşlarının konu hakkında bilgilendirme
ve farkındalık çalışmalarını takip edin.

Farkındalık, Savunmanın İlk Adımı
Bu tür dolandırıcılıklar, teknolojinin sunduğu tüm kolaylıkları ve insanların ekonomik
kaygılarını kendi lehlerine çeviren, organize ve profesyonel bir suç türü
olarak karşımıza çıkıyor. Hem bireysel hem de kurumsal düzeyde alınacak önlemler,
potansiyel mağduriyetlerin önüne geçebilir. Farkındalık ise her zamankinden
daha önemli. Şüpheli durumlarda sessiz kalmak yerine, resmi kurumlara başvurarak
süreci raporlamak, hem kendi haklarınızı korumanıza hem de toplumsal bilincin
artmasına katkı sağlayacaktır. Unutmayın: Siber suçluların en büyük silahı,
kullanıcıların iyi niyeti ve bilgisizliğidir. Bu tuzağa düşmemek ise sizin elinizde.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -