Daha iyi, hızlı ve güvenli bir kullanım sağlamak amacıyla web sitemizde tarayıcı çerezleri kullanıyoruz.
Detaylı bilgi için
Çerez Aydınlatma Metni'ni inceleyebilirsiniz.
AVM Metrekare Verimlilik Endeksi, Eylül 2025’te yıllık yüzde 26,5 arttı
Ekonomi
AVM Metrekare Verimlilik Endeksi, Eylül 2025’te yıllık yüzde 26,5 arttı
Alışveriş Merkezleri ve Yatırımcıları Derneği (AYD) ile Akademetre Research tarafından
ortaklaşa oluşturulan AVM Endeksi'nin Eylül ayı sonuçları açıklandı. Her
ay düzenli olarak yayınlanan verilere göre ciro endeksi, Eylül 2025 döneminde,
bir önceki yılın aynı ayı ile karşılaştırıldığında ve enflasyondan arındırılmamış
olarak incelendiğinde yüzde 26,5 oranında artarak 4264 puana yükseldi. Ancak,
Eylül 2025 için açıklanan yıllık enflasyon oranının %33,29 olduğu dikkate alındığında,
metrekare verimlilik endeksindeki artışın enflasyonun altında kaldığı
görülüyor. Bu durum, reel anlamda AVM cirolarında sınırlı bir daralmaya işaret
ediyor. Bir önceki aya göre değerlendirildiğinde, AVM metrekare verimliliği %2,8
oranında daralma gösterdi. Kategoriler bazında incelendiğinde, teknoloji kategorisinde
%10,8 oranında artış yaşanırken, yiyecek-içecek kategorisinde %7,7
oranında düşüş kaydedildi. Bu veriler, tüketicinin özellikle gıda dışı harcamalarda
teknolojiye öncelik verdiğini, ancak artan yaşam maliyetleri nedeniyle yeme-içme
harcamalarını kısmaya yöneldiğini gösteriyor.
Ekonomist Fatih Keresteci, Eylül endeks dönemine yönelik şu açıklamaları yaptı:
AVM ciro endeksi 2025 yılı Eylül ayında, geçen yılın aynı dönemine göre nominal
olarak %26,5 büyüdü. TÜFE enflasyonu ile arındırıldığında reel olarak %5'lik
bir daralma var. Kategori bazında bakınca, son dönemde sıklıkla olduğu üzere, keskin
ayrışmalar var. Şöyle ki, yıllık değişim oranlarına göre giyim %33,4 büyüme
ile ilk sırada yer alıyor ve reel olarak da pozitif büyüyen tek kategori. Onu
%29 artış ile teknoloji, %27,7 ile yiyecek-içecek ve %26,2 ile hipermarket kategorileri
takip ediyor. Son aylarda hep olduğu üzere diğer ile ayakkabı kategorileri
listenin en alt iki sırasını teşkil ediyor. Tekrar tekrar dile getiriyor
olabiliriz ancak ayakkabı kısmı nominal olarak da büyümekte zorlanıyor, ki bu
noktada yapısal bir problem gördüğümüzü yinelemek istiyoruz. Öte yandan AVM ziyaretçi
sayısı geçen yıl ile aynı seviyede kalırken bir önceki aya oranla %3,2 düşüş
kaydetmiş. Tüketim ekonomisinde bir durgunluk yaşadığımızı uzun zamandır dile
getiriyoruz. TÜİK'in ticaret verileri aksini söylüyor ve canlı bir tabloya
işaret ediyordu. Ancak, TCMB Başkanı Karahan'ın gerçekleştirdiği sunumda kayıt
dışı payın azalmasından dolayı çok canlı rakamlar gördüğümüzü belirtmiş, aslında
ticaretin o kadar da güçlü olmadığına vurgu yapmıştı. TCMB, PPK notlarında da
iç tüketimin dezenflasyonist olduğuna işaret ederek bizim görüşlerimizi teyit
etmiş oldu. Bizce cüzdan her geçen gün reel olarak biraz daha küçülüyor. Ücret
artışlarının olmadığı bir zaman diliminde enflasyonun da öngörülerin üzerinde seyrettiğini
dikkate alırsak cüzdan küçülmesini teyit edebiliriz. Cüzdan küçülünce
tüketici de kaçınılmaz olarak tercih yapmak zorunda kalıyor. Bu arada tüketici
davranışını anlamak için tüketimdeki motivasyon değişimini de doğru okumamız
gerekiyor. Eskiden tüketimin ana kaynağı ihtiyaçları karşılamak idi. Şimdi, tüketim
bir yandan mutluluk kaynağı olurken diğer yandan statü edinme aracı haline
geldi. Giyim ve elektronik kategorilerindeki göreli canlılığı bu güdüyle açıklayabiliriz.
Bununla birlikte, her tercih bir vazgeçiş anlamına geliyor. Diğer
ve ayakkabı kategorilerindeki zayıflık da tam olarak bunun sonucu. Tüketim ekonomisine
giren birçok yeni kavram aslında tüketici davranışlarındaki değişimin bir
sonucu. Tüketim ekonomisini yorumlarken Mevlana'nın Dünle beraber gitti cancağızım,
ne kadar söz varsa düne ait, Şimdi yeni şeyler söylemek lazım! sözünü
düstur edinmemiz gerekiyor zira 2020'lerden itibaren hem dünyada, ancak daha da
çok ülkemizde tüketici davranışı dramatik bir şekilde değişti ve değişmeye de
devam ediyor.
Eylül 2025 döneminde metrekare verimlilik endeksi, Ağustos 2025 dönemi ile karşılaştırıldığında
ve enflasyondan arındırılmadan incelendiğinde yüzde -2,8 oranında
azalış göstererek 4264 puana düşmüştür.
AVM Endeksi verileri üçüncü çeyrek bazında geçtiğimiz yılın üçüncü çeyreği ile karşılaştırıldığında
yüzde 31 oranında artış göstererek 2025 üçüncü çeyrek döneminde
4130 puana yükseldi.
AVM'lerde kiralanabilir metrekare alanı başına düşen ciro Eylül ayında İstanbul'da
18.256 TL, Anadolu'da 14.921 TL olarak gerçekleşmiştir. Türkiye geneli metrekare
verimliliği ise 16.255 TL olarak gerçekleşmiştir.
Çeyrek bazlı m² başına düşen cirolarda üçüncü çeyrekte bir önceki yılın aynı dönemi
ile karşılaştırıldığında ve enflasyondan arındırılmadan incelendiğinde yüzde
31'lik bir artış yaşanmıştır. 2025 yılı üçüncü çeyrekte metrekare verimliliği
16.241 TL şeklinde gerçekleşti.
Kategori Bazında Ciro Endeksi
Metrekare Verimliliğinde En Yüksek Artış Giyim Kategorisinde…
Eylül ayında, kategoriler bazında m2 verimliliğinde en yüksek artış giyim kategorisinde
yaşandı. Giyim kategorisi m2 verimliliği geçtiğimiz yılın aynı dönemine
göre enflasyondan arındırılmadan yüzde 33,4 oranında bir artış kaydetti.
Geçtiğimiz yılın Eylül ayı ile karşılaştırıldığında AVM'lerdeki teknoloji kategorisinde
yüzde 29, yiyecek içecek kategorisinde yüzde 27,7, hipermarket kategorisinde
yüzde 26,2, diğer kategorisinde yüzde 17,9 ve ayakkabı kategorisinde yüzde
2,2'lik bir artış yaşandığı görülmektedir.
Eylül 2025 döneminde kategoriler bazında metrekare verimlilik endeksi, Ağustos 2025
dönemi ile karşılaştırıldığında ve enflasyondan arındırılmadan incelendiğinde,
teknoloji kategorisinde yüzde 10,8, hipermarket kategorisinde yüzde 2,4, giyim
kategorisinde yüzde 0,8'lik artış görülürken ayakkabı kategorisinde yüzde -3,
yiyecek içecek kategorisinde yüzde -7,7 ve diğer kategorisinde yüzde -7,7'lik
azalış yaşandığı görülmektedir.
Ziyaret Sayısı Endeksi
Eylül 2025 verileri bir önceki yılın aynı ayı ile karşılaştırıldığında ziyaret sayısı
endeksinde değişim görülmemiştir.
Eylül 2025 döneminde ziyaret sayısı endeksi bir önceki ay Ağustos 2025 ile
karşılaştırıldığında yüzde -3 oranında bir azalış olduğu gözlemlendi.
Ziyaret sayısı endeksinde üçüncü çeyrek bazında geçtiğimiz yılın aynı dönemiyle
karşılaştırıldığında yüzde -1'lık azalış görülmüştür.
Önemli Not: Bu haberde dosya eki bulunmaktadır. Kullanıcılarımızın dosyaya erişmek için
Manşet'in üst kısmında yer alan linki tıklamaları yeterlidir.
-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -
Daha iyi, hızlı ve güvenli bir kullanım sağlamak amacıyla web sitemizde tarayıcı çerezleri kullanıyoruz.
Detaylı bilgi için
Çerez Aydınlatma Metni'ni inceleyebilirsiniz.