Kara Cuma ve Perakende Satışlar
Geçtiğimiz Cuma alışveriş çılgınlığını limitlerine kadar tetikleyen indirimlerin yapıldığı Kara Cuma'ydı. Bu Pazartesi ise çılgınlığın dijital dünyada devamını sağlayan Siber Pazartesi. Bu iki günde gerçekleşen harcamalar ekonominin nasıl gittiğine dair ip uçları olarak düşünülür çünkü Amerikan halkının para harcama eğilimi hakkında iyi bir fikir verir. Ama aslında artık küresele mal olmuş böyle özel günlerde yapılan toplam harcama sadece Amerikalıların harcamaları hakkında değil, küresel para harcama eğilimini gösterir çünkü muhtemelen bu yazıyı okuyanların içinden bile birçok kişi Black Friday ve Cyber Monday'de internet üzerinden alışverişler yapmıştır.
Ama şansımıza, bu tür veriler ABD içi satın almalar ve küresel satın almalar gibi artık kaynaklarına göre ayırılabiliyor. Verilere göre, yüksek enflasyon ve bozulmaya yüz tutan istihdama rağmen araç dışı satın almalarda Kara Cuma satışları önceki yıla göre %4.1 arttı. Geçen sene ise önceki seneye göre %3.4 artmıştı. Yani ağır ağır büyüyen endişe duvarına rağmen tüketicilerin harcamalarında artış oldu. İlginç bir veri daha var; mağazaya giderek yapılan alışverişler %1.7'lik artışla geçen seneki artışın önüne geçerken, online alışverişler %10.4 artarak geçen seneki artışın altında kaldı. Ama her durumda tüketim harcamalarında artış oldu çünkü satın alma gücü hala yüksek devam ediyor.
Veriler böyle söylüyor ama tamam mı? Olay bundan mı ibaret? Aslına bakarsanız olmayabilir. Amerikalıların bir iyi tarafı aklınıza gelebilecek verilerin hepsini bir şekilde havuzda tutuyor olmaları. Bu bağlamda alışveriş oluşumlarını takip edebileceğimiz bir başka veri seti var ki, harcama bütün hızıyla devam ediyor olsa da alışveriş kalemlerinin pahada küçüldüğünü söylüyor ve bu kalemleri bile almak için tüketiciler sıklıkla indirime girmelerini bekliyor. Ne yazık ki bu satın alma gücünün zayıflamaya başladığının ilk belirtileri.
Aşağıdaki görsel sadece Black Friday satışlarını göstermiyor, daha çok 2024 ve 2025 senelerinin kış aylarında ortalama hane halkı harcamasının önceki yıla göre nasıl değiştiğini gösteriyor.
Buna göre sadece Black Friday gibi özel indirim günleri dışında, içinde bulunduğumuz kış aylarında Amerikalılar aslında harcamalarını geçen senelerdeki gibi güçlü artırmıyorlar. Anlaşılacağı üzere geçen seneye göre daha fazla artan harcama kalemleri sadece bijuteri, kişisel bakım ürünleri gibi düşük bedelli kalemlerde ve zaruri ihtiyaç olan restoran harcamalarında olmuş. Bu da endişe duvarının içten içe oluşmaya başladığını gösteriyor.